تائو ته چینگ چیست؟

لائوتسه در اولین بند از کتاب تائو ته چینگ (دائو دِ جینگ)، تائو را به زبان شاعرانه و رازآلود چنین معرفی می کند:

تائو را نمی توان نامی داد. چون هر چیزی که نامی بپذیرد ثابت و بدون تغییر است. پس هر نامی که به تائو بدهیم نام واقعی آن نیست. تائو در هیچ نام و تعبیری نمی گنجد. تائو راه است اما راهی است که متضاد با مفهومی است که از راه می شناسیم. راهی است که همیشه در تغییر است.

تائو سرچشمه هستی است. راز است. ناشناخته است. ما همیشه در آن شناور هستیم و در آن نفس می کشیم.
اما اگر از نمودهای دنیایی دور شویم می توانیم آن راز را درک کنیم.

برای شناخت و درک مفهوم تائو لازم است کتاب تائو ته چینگ را با جان و دل مطالعه کنیم زیرا در سطر سطر این کتاب، تائو در جریان است…

راز؛ چشم براه بینش دیدگانیست که از اشتیاق تار نشده باشد.

برای درک تائو باید مشتاق راز باشیم و چشمان ما با نمودهای دنیایی تار نشده باشد.
اما رازها و نمودها هر دو از یک سرچشمه برمی آیند…

به این ترتیب، دائو ندیدنی، نشنیدنی و لمس ناپذیر است. اما جاوید و ناگفتنی باقی می ماند و در حالت نبودن به اوج می رسد. دائو قانونی جاوید است که بستر پدیده های متغیر جهان است. جاوید است. همه گیر است. از به کار بردن تمام نمی شود زیرا که سرچشمه ی بی ژرفای همه چیز است. از اینجاست که دائو را که به راه طبیعت می رود، آسمان و زمین و انسان پیروی می کنند.

برای درک بهتر تائو، بهتر است آن را از زبان لائوتسه بخوانیم:

تائوئی که از آن سخن رانند، تائوی جاودان نیست
نامی که نامند، نام جاودان نیست
آنچه نیاید به نام؛ هستی جاودان است
نامیدن خاستگاه تک تک چیزهاست
رها از خواهش؛ راز را دانی
در چنگ خواهش؛ تنها نمودها را
با اینهمه رازها و نمودها برآمده از سرچشمه ای یکسان است
این سرچشمه تاریکی خوانده شود
تاریکی در تاریکی
دروازه هر دانشی…

دائوئی که بتوان دائوئید، نمی تواند دائوی بی نهایت باشد
یعنی راهی که بتوان پیمود نمی تواند راه بی راه فرجامین باشد

چیزها اگر توضیح پذیر باشند نام هایی به آن ها می دهیم که نمی تواند نام آغازین باشد.
سرچشمه ی گیتی در نیستی پنهان است. هستی فقط مادر شکوفایی آن است.

دائو چیست؟

Tao Te Ching تائو ته چینگ

دائو در لغت به معنای راه است. صفت خاص راه یا جاده ی معمولی این حقیقت است که بی تغییر یا همیشه همان است.
اما راهِ موضوع بحثِ ما به ضدش مشخص می شود. این راه تغییری است که هرگز پایان نمی یابد.

بودن و نبودن، زندگی و مرگ، مدام در تغییر است. هیچ چیز همیشه همان و بی تغییر نیست.

پس این مفهوم راه مستلزم معنایی متضاد است. از تناقض های فراوانی که در دائو دِ جینگ است این اولین و بزرگترین آن هاست.

دائو ئی ها معتقدند در جهانی که دائما در تغییر است، معانیِ مفاهیم نه همیشه همان است و نه پایدار.

دائو را در گذشته خرد یا سرشت جاوید یا مطلق می دانستند این نام ها همه یکسویه و گمراه کننده است پس دائو را خودِ دائو می نامیم. یعنی دائوئی واقعی است که از راهِ نشناختن آشکار می شود…

بیوگرافی لائوتسه:

سخنان عمیق و لذت بخش او

  • دانستن دیگران زیرکی است. دانستن خویش فرزانگی راستین است.
  • هر چیزی در تائو، به پایان می رسد چون رودی که رو به دریا روان است.
  • بی آنکه دری گشایی می توانی قلبت را بر جهان گشایی.
  • در آغاز تائو بود. همه چیز از آن برآمد و همه چیز به آن باز می گردد.
  • آگاه باش هنگامی را که چیزها بیرون از تعادلند. تو در مرکز بمان همراه تائو.
  • می خواهی آموزه هایم را بدانی؟ به ژرفای قلبت بنگر.
  • چون دانستی که هر چیز در گذر است چیزی نیست که بخواهی به آن بچسبی.
  • نرمی چیره شود بر سختی.

کتاب لائوتسه:

نام کتاب لائوتسه، دائو دِ جینگ (Dao De Jing) نام دارد.
این کتاب در حدود 2500 سال پیش و براساس فلسفه دائوئی یا دائوئیسم نوشته شده است. هیچ چیز این کتاب قطعی نیست. مگر اینکه چینی است و بسیار سالخورده و با مردمِ همه جا طوری حرف می زند که گویی یکی همین دیروز آن را نوشته است. دائو دِ جینگ، شوخ، تیز، مهربان، فروتن و به طرزی حیرت انگیز و به گونه ای پایان ناپذیر شاداب کننده است.

تائوئیسم یا دائوئیسم یعنی چه؟

تائوئیسم یا دائوئیسم یکی از مهمترین فلسفه های چین است. ظهور اولین جرقه های دائوئیسم در چین تقریبا با طریقه ی بودایی در شرق هند همزمان است. برخی از بن مایه های این فلسفه عبارتند از:

1. آشتی با مرگ یا درک مرگ همچون همزاد زندگی
2. توجه به شگفتی های طبیعت و قدرت تخیل آدمی
3. تقابل رویا و واقعیت و جابه جایی آسان آن دو

مهمترین کتاب های فلسفه دائوئیسم عبارتند از:
دائو دِ جینگ، کتاب لیه دزو، کتاب چوانگ دزو (این مثلث کلیت فلسفه دائوئیسم را در خود دارد)

نام اصلی لیه دزو، لی یوکو است. لقب دزو به معنی استاد یا فرزانه است. کتاب لیه دزو از لحاظ سبک ادبی و ویژگی های زبانشناسانه می بایست مربوط به قرن سوم ق. م در زمان سلسه هان باشد.

اگر لائو دزو را اولین مرحله تکوین دائو ئیسم برشماریم، لیه دزو دومین مرحله تکامل این فلسفه است.

چوانگ دزو، بزرگترین فیلسوف طریقه دائوئی است که ظاهرا بین سال های 369 تا 286 ق. م می زیسته است و تفکرات و اندیشه ی دائویی را به گونه ای فلسفی تفسیر و تعریف کرد.

در فرهنگ چین نام یک اثر با نام مولف یکی است. چوانگ دزو به معنای نوشته های مربوط به چوانگ دزو هم هست.

فایل های صوتی خوانش و تفسیر تائو ته چینگ

در دائو دِ جینگ می خوانیم؟

جان را از هر اندیشه ای تهی کن. بگذار قلبت در آشتی بماند. آشفته شدن چیزها را به تماشا بنشین اما در بازگشت دوباره آنها اندیشه کن. هر چیز پراکنده ای در جهان به سرچشمه ای یکسان باز می گردد و بازگشت به سرچشمه یکسان همانا صفا و آرامش است. اگر این سرچشمه را نیابی در پریشانی و سوگ پیچ و تاب خواهی خورد. هنگامی که بدانی از کجا برآمده ای به گونه ای طبیعی با مدارا خواهی ماند. سرخوش و بی غرض. مهربان چون مادربزرگ. باشکوه چون پادشاه. شناور در شگفتی تائو. می توانی با هرآنچه که زندگی پیش آرد رویارو شوی و چون مرگ سویت آمد، آماده ای.

درباره دکتر علی زاهد

دکتر علی زاهد دکترای فلسفه، یونگ شناس، اسطوره شناس و شاهنامه پژوه است و سال های زیادی را به مطالعه و بررسی فلسفه دائوئیسم و کتاب دائو ده جینگ اثر لائو تزه پرداخته است.
همچنین ایشان کتاب های ارزشمندی به چاپ رسانده اند که همگی توسط انتشارات فاخر نگاه معاصر به طبع رسیده اند.

عناوین کتاب های ایشان عبارتند از:

آزادی و ضرورت
نظم و بی نظمی
پرسه زنی در تالار فلسفه
مفهوم تائو
فلسفه درمانگری همراه با حیرت از حیات علیرغم داروینیسم
هستی و امر قدسی
هستی و اسطوره

چه کسی این دوره را بگذراند؟

این دوره ها مناسب کسانی هستند که به ارتباط با هستی و طبیعت درون و بیرون خویش اهمیت می دهند. کسانی که می خواهند فلسفه ای برای زندگی خویش داشته باشند.

شاید بتوان گفت سخت ترین کار در دنیای مدرن، ساده بودن است. دنیایِ مدرن، روحِ ما را تحت تاثیر خویش قرار داده است. آیا در بحبوحه ی فشارهای روزانه ی زندگی، به نیازهای روح مان توجه می کنیم؟

زندگی هایمان اغلب به گونه ای طراحی شده اند که ما ناخواسته از روح خود غافل می شویم. خود را در کثرت های زندگی مادی غرق می کنیم.

اما روح نیاز به معنویت دارد. نیاز به فلسفه ای برای زیستن دارد. روح ما، رمز و راز را درک می کند. و تائو محملی است که ما را از کثرت به وحدت می رساند. تمنای رازگونه ی روح را برطرف می سازد.

تائو در زندگی عادی ما، روان می شود. و ما می توانیم به زندگی عادی و معمولی خود، بعدی غیرمادی بدهیم. می توانیم در حالت مه آلود تائو، خلسه وار، تمناهای غیرمادی خود را برآورده کنیم.

و به گفته ی تائو:
کاری بکن بی آنکه کاری. کاری بکن بی آنکه کوششی. به کوچک چنان بیاندیش که بزرگ است و به اندک چنانکه بسیار.

خوانش و تفسیر بخشی از کتاب تائو ته چینگ
(از کتاب دائو راهی برای تفکر ترجمه ع. پاشایی و مفهوم تائو دکتر علی زاهد)

برگرفته از کتاب:
دائو راهی برای تفکر
برگردان و تحقیقِ دائو دِ جینگ: ع. پاشایی
نشر چشمه
مفهوم تائو
ترجمه و نگارش: دکتر علی زاهد
انتشارات نگاه معاصر
شنیدن از دائو دِ جینگ (متن کهن چینی)
لائوزه
ترجمه و تحقیق: ع پاشایی
انتشارات کارگاه اتفاق
لیه دزو (مجموعه آثار)
برگردان: مریم کمالی و مسعود شیربچه
انتشارات: میترا
چوانگ دزو (مجموعه آثار)
برگردان: مریم کمالی و مسعود شیربچه
انتشارات: میترا

نمایش دادن همه 15 نتیجه

نمایش 9 24 36